STOSUNKI WODNE W GMINIE KOCK

Na terenie gminy Kock wody powierzchniowe zajmuj powierzchni 357 ha co stanowi 3,5% og鏊nej powierzchni. Decyduje o tym du瘸 ilo嗆 staw闚 hodowlanych oraz przep造waj帷e trzy rzeki. Teren gminy Kock nale篡 do zlewni trzech rzek:

  1. P馧nocno-wschodnia cz窷 nale篡 do zlewni Ty鄉ienicy, rzeki III rz璠u, dop造wu Wieprza;
  2. 字odkowa cz窷 gminy nale篡 do zlewni Czarnej, rzeki IV rz璠u, dop造wu Ty鄉ienicy;
  3. Po逝dniowo-zachodnia i zachodnia cz窷 gminy nale篡 bezpo鈔ednio do zlewni Wieprza.

Najwi瘯sz rzek gminy i Lubelszczyzny jest Wieprz. Ca趾owita d逝go嗆 rzeki mierzona od jeziora Wieprzowego, gdzie bierze sw鎩 pocz徠ek wynosi 303,2 km, natomiast na terenie gminy ma d逝go嗆 ok. 14 km. Powierzchnia zlewni przy uj軼iu wynosi 10415,2 km2.

Prawdopodobnie na prze這mie wieku XIX i XX rzeka w okolicy Serocka zmieni豉 koryto. Dawne koryto jest obecnie starorzeczem o nazwie Wieprzysko. Zmiana ta nast徙i豉 na odcinku od wspomnianego Serocka do Ruskiej Wsi (Ryc. 6).

Poci庵n窸o to za sob kolejne zmiany. Rzeka Czarna b璠帷a kiedy dop造wem Wieprza obecnie wpada do Ty鄉ienicy, kt鏎a przej窸a cz窷 dawnego koryta Wieprza. Zmiana ta powsta豉 prawdopodobnie podczas powodzi lub by豉 spowodowana przez cz這wieka.

Wieprz p造nie rozleg陰 dolin dochodz帷 do 4 km szeroko軼i. Koryto rzeki w swoim dolnym odcinku a wi璚 i na terenie gminy Kock silnie meandruje, co powoduje powstawanie du瞠j ilo軼i starorzeczy r騜ni帷ych si kszta速em, wielko軼i i stopniem zaniku. W obr瑿ie pradoliny Wieprza utworzono Obszar Chronionego Krajobrazu 'Pradolina Wieprza'.

Drug co do wielko軼i rzek jest Ty鄉ienica. Ca趾owita d逝go嗆 rzeki wynosi 241,2 km, a na terenie gminy ok. 12 km. Ty鄉ienica jest najwi瘯szym dop造wem Wieprza. Rzeka na ca貫j d逝go軼i ma uregulowane koryto. Na terenie miasta Kock wpada do niej jedyny znaczny dop造w Czarna.

Czarna jest rzek IV rz璠u, dop造wem Ty鄉ienicy. Przecina ona po逝dnikowo obszar wysoczyznowy. D逝go嗆 rzeki wynosi 31,4 a na terenie gminy ok. 11 km. W jej dolinie znajduje si du瘸 ilo嗆 staw闚 hodowlanych.

Dzia造 wodne mi璠zy poszczeg鏊nymi zlewniami s wyra幡e a tylko w rejonie Bia這brzeg闚, gdzie Ty鄉ienica uchodzi do Wieprza dzia wodny jest niepewny.

a b

Ryc. Wieprz w rejonie uj軼ia Ty鄉ienicy; A-wed逝g Karty Topograficznej Kr鏊estwa Polskiego 1839 r., B-wed逝g mapy WIG 1:100000.

Na terenie gminy Kock istnieje znaczna liczba staw闚 hodowlanych. Do najwi瘯szych nale膨: Kozisz o powierzchni 53,5 ha, Pa豉cowy 1 (42,75 ha), Nadstawie (32,28 ha), Papiernia (28,34 ha) i Talczyn (20,8 ha).

Gmina Kock wchodzi w obr瑿 lubelsko-radomskiego regionu hydrograficznego. Jej zachodnia cz窷 nale篡 do rejonu Sobieszyna a pozosta豉 cz窷 gminy to rejon doliny Wieprza (Mapa Hydrogeologiczna Polski 1984).

W pierwszym z wymienionych rejon闚 poziom u篡tkowy w utworach czwartorz璠u stanowi piasek. Mi捫szo嗆 warstw wodono郾ych wynosi od 3 do 30 m a wydajno嗆 od 10-50 m3/h. Poziom u篡tkowy w utworach trzeciorz璠u to piaski i margle. G堯wny poziom u篡tkowy znajduje si w utworach kredy g鏎nej. S to wody szczelinowe wyst瘼uj帷e w wapieniach, marglach i gezach (Mapa Hydrogeologiczna Polski 1984).

W rejonie doliny Wieprza poziom u篡tkowy w utworach czwartorz璠owych zbudowany jest z piask闚 i 篤ir闚. Mi捫szo嗆 warstw wodono郾ych wynosi tu od kilkunastu do 40 m a wydajno嗆 od kilku do 40 m3/h. Mo磧iwy jest kontakt tych w鏚 z wodami Wieprza. G堯wny poziom u篡tkowy znajduje si w utworach kredy g鏎nej; wody szczelinowe wyst瘼uj tu w wapieniach, marglach, opokach i gezach (Mapa Hydrogeologiczna Polski 1984).

G喚boko嗆 pierwszego zwierciad豉 w鏚 podziemnych w cz窷ci zachodniej i wschodniej opisywanego obszaru oscyluje mi璠zy 5-20 m a w cz窷ci 鈔odkowej i po逝dniowej od 0-5 m (Mapa Hydrogeologiczna Polski 1984). Jest to zwi您ane z hipsometri gminy Kock; na obszarach wy窺zych pierwsze zwierciad這 znajduje si g喚biej, w dolinach rzek wyst瘼uje kilka metr闚 pod powierzchni.

Jako嗆 w鏚 podziemnych jest dobra. Normy jako軼i przekroczone s jedynie dla zwi您k闚 瞠laza i manganu. Zanieczyszczenia w鏚 pod wzgl璠em chemicznym i bakteriologicznym wi捫 si z zabagnieniem teren闚 p豉skich i okresowo podmok造ch. Warunki hydrogeologiczne w rejonie gminy powoduj mo磧iwo嗆 zagro瞠nia zanieczyszczenia w鏚 podziemnych w wyniku lokalnie wyst瘼uj帷ych wi瞛i z wodami powierzchniowymi (Wycinkowy perspektywiczny plan...).

2008 Wszystkie prawa zastrze穎ne